De omgevingen waarin we leven, hebben veel invloed op ons. Maar we zijn dan ons niet altijd bewust. We weten intussen dat de dingen die we bewust doen, het kleinste deel van onze activiteiten beslaan. De hersenen regelen heel veel zelf, en ons bewustzijn beent dat niet altijd bij. Eén van die dingen waarbij dat het geval is, is ons aanpassingsvermogen aan onze omgeving. Het moet je dan ook niet verbazen, wanneer blijkt dat iemand die jij kent als extravert en dominant, in een andere context plotseling uitgesproken timide kan worden. Dat gaat natuurlijk niet zonder frustraties bij de persoon in kwestie, maar niettemin: hij is plotseling heel timide.
Laatst gaf ik een training aan een groep mensen die zich beklaagden over hun management. Hun directie had een bepaalde manier van werken voorgesteld, maar die werkte niet naar hun mening. Diezelfde directie zei vaak dat hun medewerkers de specialisten waren. Die moesten ‘speelruimte’ hebben. In werkelijkheid kwam daar niet veel van terecht. Steeds weer als er iets beslist moest worden, werden de medewerkers genegeerd. Hun invloed op het werk is minder geworden de laatste jaren.
Een populaire methode onder trainers en managers is de Rationeel-Emotieve Training, de RET. Deze benadering is van Albert Ellis en al weer tientallen jaren in omloop. Het basisprincipe is simpel: als je gedrag vertoont dat je niet wilt vertonen, dan moet je je gevoel veranderen. Dan gaat het ongewenste gedrag vanzelf over. Maar je gevoel veranderen; kan dat? Volgens Albert Ellis, de grondlegger van de RET wel.
Oorzaak en Gevolg; of Gevolg en Oorzaak. We kennen die opmerking wel in “ons” management wereldje…….toch? Geen gevolgen oplossen, maar juist de oorzaak aanpakken! Ik moet ineens, zomaar, denken aan het eeuwenoude vraagstuk: wat was er het eerst: de kip of het ei? Calvinisten, als wij Hollanders zijn, hebben niet zoveel moeite met het antwoord. Immers in de Bijbel staat in Genesis 1 : “Dat de wateren overvloediglijk voortbrengen een gewemel van levende zielen; en het gevogelte vliegen boven de aarde (…) en alle gevleugeld gevogelte naar zijn aard”.
Organisaties zijn projectorganisaties geworden. In een nieuw ontwikkeld ‘punky’ managementconcept (http://egobert.wordpress.com/2012/03/01/2100-punky-management/) stel ik voor om je projectorganisatie en –administratie eens grondig te toetsen. Dit om nodeloze dingen die te maken hebben met projecten eruit te snijden. Er zitten namelijk erg veel onttrekkingskosten aan projecten. Projecten leiden bovendien tot een overdaad aan ‘lijstjes’.
Wie wil veranderen, kan zich natuurlijk tot de grote Amerikanen wenden. Mensen als Kotter of Covey. Die reiken modellen aan waarmee je de praktijk van het implementeren iets kunt vergemakkelijken. Maar soms kan je beter naar het verhaal luisteren van iemand die het allemaal al tientallen malen heeft meegemaakt, en toch gedreven is gebleven. Zo iemand is Bas Schenk. Hij schreef het boek ‘Groothandel, hou de koers in de greep!’
Bas Schenk heeft 45 jaar ervaring als organisatieadviseur en interim manager. Hij is 65 jaar en zijn CV liegt er niet om. Schenk is een Rotterdamse volksjongen, die het ver geschopt heeft en multinationals, groothandels en bloemenveilingen van praktische adviezen heeft voorzien. Een echte praktijkman dus.
Medewerkers zijn steeds vaker hoog opgeleid. Het zijn geen kinderen en ze willen serieus worden genomen. In mijn werk merk ik steeds vaker dat managers tevreden praten over de relatie met hun mensen. Maar dan ga je met hun mensen praten, en dan blijkt het tegen te vallen. En dat is niet gek, want je wordt regelmatig in een keurslijf geperst.
Wat mij in organisatieland opvalt, is de enorme spiritualiteit die je links en rechts hoort en ziet. Het heeft mij diep verwonderd hoeveel mensen in alle lagen (ja, ook in de top) van organisaties zich bezig houden met spiritualiteit. Ik ben er het laatste jaar meer en meer naar gaan vragen, en heel vaak was het antwoord dat mensen inderdaad spiritueel geïnspireerd werden.
Een voorbeeld. Iemand uit de top van organisaties wees mij op een groepje ‘heksen’ in Nederland. Hoogopgeleide mensen die met elkaar af en toe een informele bijeenkomst hebben, waarbij zij met veel plezier hun spirituele ideeën delen. Maar het blijft allemaal een beetje verborgen. ‘Waarom?’ vroeg ik een paar toppers en medewerkers.
Jan Brandenbarg is de belangrijkste Birkman-consultant van ons land. Vrijwel iedereen die in Nederland iets met Birkman te maken heeft, kent Brandenbarg. De meeste Birkman-consultants zijn door hem en zijn vaste werkpartner Marion Brugman opgeleid. Ook ik. Hij was bijna 25 jaar geleden de eerste in ons land die de Birkman-methode invoerde. De methode geeft antwoorden op vragen als:
‘Wat heeft u van uw collega’s nodig om optimaal samen te werken? Wat is de sterkste stijl om uw werk in uit te oefenen? Waarom vervalt het team waarin u werkt elke keer in hetzelfde gedragspatroon? Van welk werk geniet u het meest? Hoe ontstaat stress bij u en wat kunt u eraan doen?’
Medewerkers worden geacht veel meer automatisch te doen dan vroeger, en bovendien wordt van ze verlangd dat ze alles vastleggen. De vraag is of dat vastleggen eigenlijk wel zo goed is voor de productiviteit. Meten is weten, heet het, maar meten we ook wat al die metingen ons in manuren eigenlijk kosten? Hoeveel uur zijn medewerkers bezig met registreren? Hoeveel producten moeten er worden ingevoerd? En moet het echt overal?
Bert Overbeek, is trainer, coach, interim manager en oprichter van Jongebazen. Opgeleid door NS en Schouten en Nelissen, besloot Jongebazen-eindredacteur Bert Overbeek na 25 jaar loondienst om voor zichzelf te gaan werken rond 2005. Hij wilde zijn klanten meer op maat bedienen, de basis van zijn werk verdiepen en de kwaliteit van zijn werk vergroten en had het gevoel dat hij daarvoor onafhankelijk moest kunnen opereren (www.pitchersupport.com). Hij is er gelukkig van geworden.



Laatste reacties
Voor degene die geïnteresseerd zijn in dit onderwerp zijn ook de boeken van Dr. Vijai…
reactie op: Het brein en de ziel; ook voor managers!Bedankt Bert. Ik ben altijd weer blij en gerustgesteld als er tussen de swaben nog zw…
reactie op: Het brein en de ziel; ook voor managers!Dus Peter kijkt - in zijn eigen vrije tijd; want er zou niemand meer op kantoor zijn …
reactie op: Porno gevonden op de werkcomputer! Wat nu, manager? (Case)